Ceny widmo – kontrole Inspekcji Handlowej

W ubiegłym roku Inspekcja Handlowa na zlecenie Prezesa UOKiK sprawdzała, jak przedsiębiorcy informują o cenach. Skontrolowała 3026 placówek, takich jak sklepy (w tym duże sieci handlowe), punkty usługowe (w tym przychodnie weterynaryjne, salony fryzjerskie, kosmetyczne, mechaników samochodowych), stacje benzynowe, parkingi, hotele. Oceniła sposób uwidocznienia ceny 461 437 produktów. Przedsiębiorcy zostali wybrani na podstawie monitoringu rynku, wyników poprzednich kontroli i sygnałów od konsumentów.

– Zanim konsument włoży produkt do koszyka czy skorzysta z usługi, musi wiedzieć ile zapłaci, bez dopytywania sprzedawcy. Jak wynika z kontroli Inspekcji Handlowej, przedsiębiorcy nie zawsze wywiązują się z tego obowiązku. Łamali tym samym podstawowe prawo konsumenckie, czyli prawo do informacji. Cena musi być czytelna, jednoznaczna i ostateczna. Niedozwolone są widełki cenowe „od-do” – mówi Prezes UOKiK Tomasz Chróstny.

Ile to kosztuje?

Inspektorzy zwracali uwagę na to, czy konsument ma informację ile kosztuje produkt lub usługa. Cena musi być podana tak, by nie budziła żadnych wątpliwości i była widoczna dla klienta. Pracownicy IH sprawdzili również, czy przy produktach jest cena jednostkowa, tj. za litr, kilogram, metr. Dzięki temu łatwiej można porównać pomiędzy sobą produkty i zweryfikować, czy właściwie zakup się opłaca. Przyjrzeli się także promocjom: czy uwidocznione ceny faktycznie świadczą o promocji oraz czy podana jest najniższa cena, która obowiązywała 30 dni przed obniżką.

Wyniki kontroli

Prawie połowa skontrolowanych przedsiębiorców (1462) nieprawidłowo informowała o cenie. Różnego rodzaju nieprawidłowości dotyczyły 13 proc. skontrolowanych produktów (60 001). Najczęściej brakowało jakiejkolwiek informacji o cenie. Konsument nie wiedział więc ile zapłaci. Zdarzało się, że w przypadkach, gdy wymaga tego prawo, nie było ceny jednostkowej lub została błędnie obliczona. W punktach usługowych – u krawca, fryzjera, kosmetyczki, weterynarza i innych - brakowało cennika albo pojawiały się widełki cenowe „od-do”.

Nieprawidłowości dotyczyły także promocji: nie było informacji, ile wynosiła najniższa cena z 30 dni przed obniżką. Takie odniesienie pozwala sprawdzić, czy oferta jest faktycznie promocyjna. Sprzedawcy najczęściej obliczali obniżkę w stosunku do ceny regularnej, a nie w odniesieniu do najniższej ceny z 30 dni przed promocją.

Efekty kontroli

Większość przedsiębiorców jeszcze w toku kontroli wprowadziła poprawne oznakowanie ceną. Na 899 przedsiębiorców Inspekcja Handlowa nałożyła kary finansowe – łącznie ponad 1,2 mln zł (1 204 194 zł).

Przedsiębiorco, pamiętaj:

• Twój klient musi wiedzieć, ile kosztuje produkt lub usługa, którą oferujesz. Taką informację powinien znaleźć na wywieszce cenowej, na półce, na produkcie lub w cenniku – bez pytania o to sprzedawcy.
• Cena musi być jednoznaczna i ostateczna – zawierać wszystkie podatki.
• Masz obowiązek podawania ceny jednostkowej – za litr, kilogram, metr, sztukę. Np. szampon do włosów 250 ml – 3 zł, cena za 1 litr - 12 zł. Dzięki temu Twoi klienci łatwiej porównają koszt podobnych produktów.
• W restauracji, u krawca, fryzjera, weterynarza, mechanika, w salonie kosmetycznym i innych punktach usługowych – musi znaleźć się cennik usług. Widełki cenowe „od-do” są niedozwolone. Klient musi wiedzieć, ile zapłaci za farbowanie włosów, uszycie płaszcza, leczenie zwierząt. Jeśli proponujesz usługi dodatkowo płatne, zapytaj klienta przed ich wykonaniem, czy się na nie zgadza.
• Cena na wywieszce jest niższa niż przy kasie? Klient ma prawo nabyć produkt po cenie dla niego korzystniejszej.
• Nie wiesz, jak prawidłowo uwidocznić informacje o promocji? Zajrzyj do wyjaśnień Prezesa UOKiK.

Konsumencie, widzisz nieprawidłowości w informowaniu o cenie? Zgłoś je Inspekcji Handlowej, która prowadzi regularne kontrole w sklepach i punktach usługowych.

Źródło: UOKiK