Ogólny kontekst 

Znowelizowano przepisy dotyczące odpadów i opakowań w odniesieniu do butelek szklanych wielokrotnego użytku o pojemności do półtora litra. Zmiana została uchwalona na mocy ustawy z dnia 9 stycznia 2026 r. o zmianie ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi, ustawy o odpadach oraz ustawy o zmianie ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi oraz niektórych innych ustaw, aktualizując tym samym jednocześnie kilka ustaw. 

Minimalne poziomy selektywnego zbierania odpadów oraz obowiązki informacyjne

Zmiany dotknęły przede wszystkim minimalnych poziomów selektywnego zbierania odpadów. W przypadku opakowań tego typu, nie tylko wprowadzający bezpośrednio produkty w opakowaniach na napoje zostali obowiązani osiągnąć poziomy selektywnego zbierania opakowań, ale również wprowadzający produkty w opakowaniach na napoje (niekoniecznie bezpośrednio). Poziomy selektywnego zbierania opakowań i odpadów opakowaniowych na lata 2025-2028 zostały ustalone w wysokości 77%, natomiast w 2029 roku oraz kolejnych latach mają sięgnąć 90% i stanowią minimalne limity, które mają zostać osiągnięte. Obowiązek ten może być wykonywany w ramach systemu kaucyjnego utworzonego przez podmiot reprezentujący albo samodzielnie w ramach systemu zbierania opakowań utworzonego i utrzymywanego przez tego wprowadzającego. 

Określono również sposób obliczania osiągniętych poziomów selektywnego zbierania. W sytuacji, gdy niniejsze szklane butelki odbierane są przez wprowadzającego produkty w ramach systemu zbierania opakowań utworzonego i utrzymywanego przez tego wprowadzającego, poziom selektywnego zbierania opakowań w danym roku kalendarzowym stanowi wyrażona w procentach wartość ilorazu ilości opakowań tego samego rodzaju odebranych przez wprowadzającego w danym roku oraz ilości opakowań z produktem przekazanych do odbiorcy przez tego wprowadzającego w danym roku.

Natomiast  przystąpienie do systemu kaucyjnego utworzonego przez podmiot reprezentujący jest dobrowolne w zakresie produktów w tych opakowaniach do dnia 31 grudnia 2028 r. W przypadku niedopełnienia tego obowiązku, wprowadzający bezpośrednio produkty w opakowaniach na napoje będzie zobowiązany wnieść opłatę produktową. 

Rozszerzono także zakres informacji, które musi zawierać roczne sprawozdania o produktach, opakowaniach i o gospodarowaniu odpadami z nich powstającymi. Obecnie będzie ono musiało uwzględniać także m.in. ilości przekazanych do odbiorcy opakowań z produktem oraz opakowań odebranych.

Obowiązki np. sklepów

Oprócz tego w ramach systemu zbierania opakowań utworzonego i utrzymywanego przez wprowadzającego produkty w opakowaniach na napoje, przedsiębiorca prowadzący jednostkę handlu detalicznego lub hurtowego (czyli np. sklepy), w której użytkownikom końcowym są oferowane produkty będące napojami w opakowaniach na napoje objętych tym systemem, jest obowiązany do przyjmowania od użytkowników końcowych pustych opakowań po napojach oferowanych w danej jednostce oraz zwrotu pobranej kwoty pieniężnej, bez wymogu okazania dowodu zakupu. Innymi słowy, sprzedawcy będą zobowiązani do przyjmowania pustych butelek bez okazania paragonu. 

Definicja OZ 

Doprecyzowano również definicję oznaczenia OZ, które obecnie będzie oznaczało osiągnięty poziom zbierania opakowań obliczony odpowiednio jako iloraz wysokości kaucji zwróconej oraz wysokości kaucji pobranej w ramach systemu kaucyjnego za opakowania, w których zostały wprowadzone do obrotu produkty będące napojami albo jako iloraz ilości opakowań odebranych oraz ilości opakowań z produktem przekazanych do odbiorcy, wyrażony w %.

Nowelizacja weszła w życie z dniem następującym po jej ogłoszeniu, tj. 18 lutego 2026 r. 

Pełen tekst nowelizacji jest dostępny pod adresem: 

https://dziennikustaw.gov.pl/D2026000017401.pdf