Usztywnianie łososia - przełomowy wyrok Sądu

Tło sprawy 

Dnia 24 września 2025 r. zapadł wyrok Sądu w sprawie T‑354/24 Mowi Poland S.A. przeciwko Komisji Europejskiej. Głównym wnioskiem skarżącej spółki było stwierdzenie nieważności niektórych przepisów wprowadzających wymogi szczególne dotyczących higieny w przypadku niektórych rodzajów mięsa, produktów rybołówstwa, produktów mlecznych i jaj. Przedmiotem sporu były przepisy dotyczące usztywnianie łososia (tzw. „stiffening”), który jest procesem stosowanym w obróbce tego produktu. Proces ten polega na podmrażaniu filetów w granicach temperatur od -7 do -14 stopni w celu ich usztywnienia przed krojeniem na plastry.

Zaskarżony przepis 

Przepis, którego unieważnienia domagała się strona skarżąca to pkt 3 lit. e) załącznika do rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) 2024/1141. W myśl tego przepisu, wprowadzono nowe brzmienie załącznika III rozporządzenia nr 853/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. ustanawiającego szczególne przepisy dotyczące higieny w odniesieniu do żywności pochodzenia zwierzęcego. Do sekcji VIII rozdziału VII tj. przepisów dotyczących przechowywania produktów rybołówstwa, dodano nowy podpunkt o następującej treści: 

„4. W przypadku gdy świeże produkty rybołówstwa, rozmrożone nieprzetworzone produkty rybołówstwa lub przetworzone produkty rybołówstwa muszą osiągnąć temperaturę niższą od temperatury topnienia lodu, aby umożliwić stosowanie urządzeń do porcjowania lub krojenia produktów rybołówstwa, można te produkty utrzymywać w tak wymaganej technologicznie temperaturze przez możliwie najkrótszy okres, który w żadnym przypadku nie może przekraczać 96 godzin. Nie zezwala się na przechowywanie i transport w tej temperaturze. Proces ten polega na podmrażaniu łososia w granicach temperatur od -7 do -14 stopni w celu ich usztywnienia przed krojeniem na plastry.

W przypadku gdy mrożone produkty rybołówstwa muszą osiągnąć temperaturę przekraczającą -18 °C, aby umożliwić stosowanie urządzeń do porcjowania lub krojenia produktów rybołówstwa, można te produkty utrzymywać w tak wymaganej technologicznie temperaturze przez możliwie najkrótszy okres, który w żadnym przypadku nie może przekraczać 96 godzin. Nie zezwala się na przechowywanie i transport w tej temperaturze.”.

Konsekwencją wprowadzenia takiego przepisu, było przede wszystkim ograniczenie czasowe procesu usztywniania do 96 godzin. Jednocześnie rozporządzenie nie zezwalało na przechowywanie i transport w podwyższonych do krojenia temperaturach. 

Treść rozstrzygnięcia

Najważniejszym ustaleniem Sądu był fakt, że z dotychczas obowiązujących przepisów nie wynikał w sposób oczywisty zakaz utrzymywania wędzonego łososia w temperaturze wymaganej dla procesu usztywnienia przez okres dłuższy niż 96 godzin. Obowiązek ten został nałożony dopiero na skutek nowelizacji wprowadzonej rozporządzeniem 2024/1141. Wprowadzenie takiego obowiązku powinno zostać jednak poprzedzone zasięgnięciem opinii EFSA w sprawie limitu czasowego, jaki należy wziąć pod uwagę. Taka opinia nie została jednak w przedmiotowej sprawie wydana, choć badana kwestia może mieć znaczny wpływ na zdrowie publiczne, wskutek czego Komisja była zobowiązana do jej zasięgnięcia przed przyjęciem zaskarżonego przepisu. Z uwagi na powyższe, Sąd przychylił się do wniosku skarżącej spółki i uznał sporny przepis za nieważny.

Pełen wyrok znajdziesz pod adresem:

https://eur-lex.europa.eu/legal-content/PL/TXT/?uri=CELEX:62024TJ0354