Alert EFSA i ECDC: Skażone kiełki przyczyną fali zachorowań w Europie

Kiełki lucerny (alfalfa) zostały zidentyfikowane jako prawdopodobne źródło wielokrajowego ogniska zakażeń bakterią Salmonella Bovismorbificans – wynika z Szybkiej Oceny Ogniska (ROA – Rapid Outbreak Assessment), opublikowanej wspólnie przez Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności (EFSA) oraz Europejskie Centrum ds. Zapobiegania i Kontroli Chorób (ECDC).

Między styczniem a majem 2026 roku zgłoszono 109 potwierdzonych przypadków w 10 krajach Unii Europejskiej / Europejskiego Obszaru Gospodarczego (UE/EOG) oraz w Wielkiej Brytanii. Dotknięte kraje to: Austria, Belgia, Czechy, Dania, Finlandia, Niemcy, Irlandia, Luksemburg, Hiszpania, Holandia i Wielka Brytania. Większość przypadków dotyczyła osób dorosłych, w przeważającej mierze kobiet. Osiemnaście osób wymagało hospitalizacji, a wśród potwierdzonych przypadków odnotowano jeden zgon.

Dowody wskazują na kiełki nasion

Dochodzenia epidemiologiczne i mikrobiologiczne wskazują, że głównym źródłem zakażenia są kiełki lucerny. Potwierdzają to powiązania zidentyfikowane podczas wywiadów z chorymi w kilku krajach, wykrycie szczepu ogniska w wodzie używanej do produkcji kiełków w Holandii i Wielkiej Brytanii (Irlandia Północna) oraz powiązania epidemiologiczne z producentem w Finlandii.

Identyfikowalność sugeruje źródło zanieczyszczenia poza UE

W ramach dochodzenia ustalono wspólnego dostawcę nasion. Podejrzane nasiona lucerny zostały zaimportowane z Indii i szeroko rozprowadzone w całej Europie. Dowody wskazują, że nasiona mogły zostać zanieczyszczone jeszcze przed przywozem do Europy – przed dystrybucją i procesem kiełkowania w poszczególnych krajach europejskich.

Środki kontrolne i obecne ryzyko

Władze w dotkniętych krajach wdrożyły środki kontrolne, w tym:

• wycofanie zanieczyszczonych partii nasion,
• wycofanie z rynku gotowych produktów z kiełków,
• zniszczenie podejrzanych produktów.

Od momentu wdrożenia tych działań liczba przypadków spadła. Nie można jednak wykluczyć kolejnych infekcji, dopóki źródło zanieczyszczenia nie zostanie w pełni zidentyfikowane i opanowane.

Na podstawie obecnych dowodów oraz biorąc pod uwagę, że do tej pory w czerwcu nie zgłoszono nowych przypadków, ryzyko dla osób często spożywających kiełki ocenia się jako niskie do umiarkowanego.

Organom ds. zdrowia publicznego i bezpieczeństwa żywności zaleca się dalsze badanie nowych przypadków, wymianę danych oraz zapewnienie, że odpowiednie środki zapobiegawcze i kontrolne pozostaną w mocy.

Konsumentom przypomina się o przestrzeganiu właściwych praktyk higienicznych w domach, w tym o płukaniu świeżych produktów oraz stosowaniu się do instrukcji producenta dotyczących postępowania z kiełkami i ich spożywania.

Źródło: https://www.efsa.europa.eu/en/news/multi-country-salmonella-outbreak-linked-alfalfa-sprouted-seeds