Europol uderza w nielegalny handel pestycydami i gazami chłodniczymi

W międzynarodowej operacji przeciwko przestępstwom środowiskowym i handlu odpadami przejęto 75 ton nielegalnych pestycydów i niemal 400 ton gazów fluorowanych. Łącznie służby przejęły 127 tysięcy ton nielegalnych odpadów.

Zakończona sukcesem międzynarodowa operacja „Custos Viridis”, koordynowana przez Europol, doprowadziła do przejęcia ogromnych ilości substancji zagrażających bezpieczeństwu żywności i stabilności łańcucha dostaw. Z punktu widzenia sektora rolno-spożywczego kluczowym wynikiem akcji jest zabezpieczenie 75 ton nielegalnych środków ochrony roślin oraz niemal 400 ton gazów fluorowanych (f-gazów). Oprócz chemikaliów istotnych dla branży spożywczej, służby przejęły również 127 tysięcy ton nielegalnych odpadów (w tym plastik i elektrośmieci).

Operacja, w której uczestniczyło 71 krajów, trwała od stycznia do grudnia 2025 roku. Jej głównym celem było rozbicie sieci przestępczych zajmujących się handlem nielegalnymi odpadami oraz substancjami chemicznymi, które trafiają na rynki Unii Europejskiej, Afryki, Azji i Ameryki Łacińskiej.

Zagrożenie dla bezpieczeństwa surowców rolnych

Przejęcie 75 ton nielegalnych środków ochrony roślin to sygnał ostrzegawczy dla przetwórców i producentów żywności. Stosowanie nieatestowanych pestycydów w uprawach przekłada się na ryzyko przekroczenia najwyższych dopuszczalnych poziomów pozostałości pestycydów w surowcach i stosowania w produkcji żywności niedozwolonych (szczególnie na rynku UE) substancji czynnych.

Śledztwo wykazało, że nielegalne preparaty chemiczne często trafiały do Europy z Ameryki Łacińskiej, omijając rygorystyczne unijne kontrole bezpieczeństwa. Jest to istotna zmiana w łańcuchu dostaw nielegalnych pestycydów, które do tej pory trafiały na rynki UE głównie z Azji (w większości z Chin).

Ryzyko w infrastrukturze chłodniczej

Drugim istotnym dla branży spożywczej wątkiem w odniesieniu do opisywanej operacji jest konfiskata 398 ton gazów fluorowanych (f-gazów). Jako branża oparta na procesach termicznych i rozbudowanej logistyce chłodniczej, sektor spożywczy jest jednym z największych odbiorców czynników chłodniczych.

Nielegalny handel f-gazami (często pochodzącymi z Azji i przemycanymi przez Afrykę Północną) destabilizuje rynek i stwarza ryzyko dla instalacji przemysłowych. Stosowanie gazów z niepewnych źródeł może prowadzić do awarii systemów chłodniczych w zakładach produkcyjnych oraz magazynach, co z kolei zagraża ciągłości łańcucha chłodniczego.

Ogromna skala operacji i przejęcie 127 tysięcy ton nielegalnych odpadów

Celem uczestników operacji „Custos Viridis” było znaczące rozbicie sieci przestępczych zajmujących się przestępstwami przeciwko środowisku, handlem odpadami, zanieczyszczeniem, praniem pieniędzy, unikaniem płacenia podatków i korupcją, aby chronić w ten sposób społeczeństwa i środowisko przed poważnymi zagrożeniami. 

Przeprowadzono ponad tysiąc inspekcji, które skutkowały aresztowaniem 337 osób. Służby przejęły łącznie 127 tysięcy ton odpadów (w tym plastik i elektrośmieci).

Zidentyfikowano kilka siatek przestępczości zorganizowanej odpowiedzialnych za handel nielegalnymi odpadami w Europie i eksport odpadów do Afryki, Azji i Ameryki Łacińskiej. Dochodzenia ujawniły różne sposoby działania, w tym wewnątrzunijny nielegalny handel odpadami, nadużywanie luk prawnych, oszustwa związane z dokumentami i nieprzestrzeganie kodeksów dotyczących odpadów.

Źródło: https://www.europol.europa.eu/media-press/newsroom/news/europol-leads-international-operation-against-environmental-crime-and-waste-trafficking

Prowadząc monitoring zafałszowań żywności, suplementów diety i opakowań w FoodFakty Horizon Scanning systematycznie od kilku lat stwierdzamy podobne przypadki w wielu krajach na całym świecie, ale jest to pierwszy przypadek o takiej skali stwierdzony w Polsce. Dołącz do nas i otrzymaj dostęp do profesjonalnych narzędzi służących do analiz i monitoringu zgłoszeń RASFF i zafałszowań żywności, a także zmian w przepisach prawa żywnościowego i opakowaniowego. Zapraszamy do zapoznania się z naszą przełomową usługą FoodFakty Horizon Scanning.