Ponad 500 zachorowań w Hiszpanii – festiwal w Barbastro powiązany z ogniskiem salmonellozy

Latem 2025 roku w regionie Aragonii (Hiszpania) odnotowano masowe zachorowania na gastroenteritis (nieżyt żołądkowo-jelitowy). Objawy wystąpiły u ponad 500 osób, z czego 14 wymagało hospitalizacji. Choć nie odnotowano zgonów, część pacjentów pozostała pod opieką lekarzy w szpitalu w Barbastro. Wszystkie przypadki łączył udział w popularnym festiwalu winiarskim Feria del Vino de Somontano, który odbył się na początku sierpnia. Początkowe podejrzenia dotyczyły kilku potraw serwowanych podczas wydarzenia, jednak prowadzone dochodzenie epidemiologiczne wykazało, że źródłem zakażenia były pomidory używane do przygotowania tostadas con tomate – grzanek smarowanych surowym pomidorem, podawanych jako tradycyjna tapa.

Śledztwo epidemiologiczne

Dochodzenie epidemiologiczne miało charakter wieloetapowy. W pierwszej kolejności przeprowadzono ankiety wśród pacjentów, aby ustalić, jakie potrawy spożywali i które stoiska odwiedzili podczas festiwalu. Zebrane dane wykazały, że zdecydowana większość chorych jadła różne tapas na Somontano, a początkowe podejrzenia dotyczyły pięciu punktów gastronomicznych oraz produktów uznawanych za szczególnie podatne na skażenie. Równolegle pobrano próbki kału od pacjentów z objawami gastroenteritis. Wszystkie badania dały wynik pozytywny w kierunku Salmonella serogrupy C1, natomiast analizy wody pitnej wykluczyły ją jako źródło zakażenia. Inspektorzy zdrowia publicznego przeprowadzili również kontrole w podejrzanych lokalach, sprawdzając pochodzenie surowców, ich przechowywanie, procedury higieniczne oraz przestrzeganie zasad łańcucha chłodniczego i obróbki cieplnej. Dodatkowo pobrano próbki żywności i sprzętu kuchennego używanego do przygotowania tapas. Badania mikrobiologiczne potwierdziły obecność Salmonella w tostadas con tomate, czyli grzankach smarowanych surowym pomidorem, a także w samych pomidorach oraz na narzędziach wykorzystywanych do ich rozdrabniania i rozprowadzania. W innych badanych potrawach, takich jak kiełbasa longaniza, tortilla ziemniaczana czy sernik, bakterii nie stwierdzono.

Podjęte działania i zalecenia

Po potwierdzeniu źródła zakażenia służby sanitarne nakazały przeprowadzenie gruntownego czyszczenia i dezynfekcji lokalu, z którego pochodziły skażone próbki pomidorów oraz narzędzi. Pracownicy kuchni, u których wykryto obecność Salmonella, zostali czasowo odsunięci od obowiązków związanych z przygotowywaniem żywności do momentu uzyskania negatywnych wyników badań. Dyrekcja ds. zdrowia publicznego Aragonii podkreśliła konieczność ścisłego przestrzegania podstawowych zasad bezpieczeństwa żywności. Zwrócono uwagę na obowiązek dokładnego mycia rąk oraz starannego czyszczenia surowych warzyw przed ich dalszym przygotowaniem i spożyciem. Podkreślono także znaczenie utrzymywania ciągłości łańcucha chłodniczego aż do momentu podania potraw, co ma szczególne znaczenie w okresie wysokich temperatur. Istotnym elementem wskazanym przez służby było również zapewnienie odpowiednich warunków magazynowania, w tym wystarczającej liczby chłodni, aby nie dopuszczać do mieszania produktów surowych z gotowymi. Dzięki szybkiemu śledztwu oraz wdrożonym środkom zaradczym udało się skutecznie zahamować rozwój epidemii.

Źródło: Aragon Hoy