Dlaczego wykrycie niezatwierdzonych w UE pestycydów w importowanej kawie rzadko wiąże się z realnym ryzykiem toksykologicznym?

Organizacje pozarządowe regularnie kwestionują bezpieczeństwo importowanej kawy w związku z wykrywaniem pozostałości pestycydów nieposiadających unijnej autoryzacji. Z analiz Federalnego Instytutu Oceny Ryzyka (BfR) wynika jednak, że brak europejskiego zatwierdzenia dla danej substancji czynnej wynika przeważnie z uwarunkowań agrotechnicznych, a nie z jej wysokiej toksyczności.

Brak autoryzacji a profil toksykologiczny

Status substancji niezatwierdzonej w Unii Europejskiej jest często błędnie interpretowany jako wskaźnik wysokiego ryzyka. W rzeczywistości powody braku pestycydu w unijnych rejestrach mają podłoże agrotechniczne i ekonomiczne. Plantacje w strefie międzyzwrotnikowej wymagają stosowania preparatów zwalczających patogeny niewystępujące w Europie. Dodatkowo, producenci agrochemii rezygnują z kosztownej rejestracji w UE, jeśli środek nie znajduje tu zastosowania rynkowego.

Zarządzanie ryzykiem: Tolerancje importowe i MRL

Obrót importowanym surowcem regulują normy Codex Alimentarius oraz mechanizm tolerancji importowych, dopuszczający obecność substancji niezatwierdzonych lokalnie, pod warunkiem pozytywnej oceny ryzyka. System MRL zapewnia odpowiedni margines bezpieczeństwa, a tam, gdzie nie wyznaczono limitów lub tolerancji, stosowana jest domyślna wartość 0,01 mg/kg (odpowiadająca standardowemu LOQ), co wyklucza negatywne skutki zdrowotne.

Redukcja pozostałości w procesach technologicznych

Limity MRL aplikowane są bezpośrednio do surowca (zielonej kawy). Analizy potwierdzają, że proces wypalania ziaren oraz inne etapy obróbki technologicznej drastycznie obniżają stężenie pozostałości pestycydów. Wykorzystanie europejskiej bazy danych współczynników przetwarzania pozwala na precyzyjne szacowanie poziomu zanieczyszczeń w produkcie gotowym. Narzuca to na zakłady przetwórcze konieczność ścisłej analityki na etapie przyjęcia surowca.

Wyniki urzędowych kontroli

Statystyki organów nadzorczych wskazują, że zaledwie 2 do 3 procent badanych próbek zielonej kawy wykazuje przekroczenia ustalonych limitów MRL. Obecnie obowiązujące procedury oceny ryzyka uwzględniają również efekty synergistyczne wynikające z jednoczesnego narażenia na wiele substancji czynnych. Zgromadzone dowody naukowe potwierdzają, że wielokrotne pozostałości w stężeniach utrzymanych poniżej limitów dopuszczalnych prawem nie stwarzają zagrożenia dla zdrowia.

Źródło: https://www.bfr.bund.de/en/notification/pesticides-in-coffee-banned-and-highly-toxic/