Wnioski z rocznego raportu belgijskiej agencji AFSCA na temat zarządzania łańcuchem żywnościowym

 Belgijska Federalna Agencja Bezpieczeństwa Łańcucha Żywnościowego (AFSCA) przeprowadziła w 2025 roku blisko 200 tysięcy inspekcji łańcucha żywnościowego. Kluczowe działania nadzorcze objęły wycofanie niemal trzystu produktów zagrażających zdrowiu oraz pilne interwencje w związku ze śmiertelnym ogniskiem STEC i masową epidemią ptasiej grypy.

Skala codziennego nadzoru nad rynkiem

W 2025 roku belgijscy inspektorzy przeprowadzili blisko 200 tysięcy inspekcji w kilkudziesięciu tysiącach przedsiębiorstw. Zdecydowana większość tych wizyt oraz pobranych do badań laboratoryjnych próbek potwierdziła wysoką zgodność z obowiązującymi normami. Niemniej jednak organ nadzorczy musiał interweniować, wystawiając tysiące oficjalnych ostrzeżeń i konfiskując partie niespełniające wymogów jakościowych. W skrajnych przypadkach bezpośredniego zagrożenia dla zdrowia konsumentów podjęto decyzje o tymczasowym zamknięciu ponad pół tysiąca firm.

W wyniku tych działań wycofano z obrotu niemal trzysta produktów stwarzających ryzyko chemiczne lub mikrobiologiczne, a ponadto interweniowano w sprawie braku odpowiedniego znakowania alergenów. Istotnym wsparciem systemu okazali się sami konsumenci, zgłaszając rekordową liczbę skarg, z których ponad połowa wymagała podjęcia natychmiastowych działań w terenie. Aby zwiększyć przejrzystość na rynku, w listopadzie uruchomiono ogólnodostępne narzędzie Ocena Higieny Żywności, pozwalające łatwo weryfikować status bezpieczeństwa w placówkach gastronomicznych i handlowych.

Walka z patogenami w żywności

W 2025 roku odnotowano kilkaset ognisk chorób przenoszonych drogą pokarmową, spośród których najtragiczniejsze okazało się letnie ognisko zakażeń bakterią STEC w kilkunastu domach opieki społecznej, skutkujące śmiercią dziewięciu pacjentów. Dochodzenie epidemiologiczne wskazało surową mieloną wołowinę jako prawdopodobne źródło zakażenia. Ostateczne laboratoryjne potwierdzenie tej hipotezy okazało się jednak niemożliwe, co przypomina, że mikroorganizmy chorobotwórcze często występują w niskich mianach i są nierównomiernie rozmieszczone w obrębie partii surowca. Warto zaznaczyć, że zdecydowana większość wszystkich zarejestrowanych zatruć miała swoje źródło w sektorze gastronomicznym.

Kryzysy weterynaryjne na dużą skalę

Równolegle agencja musiała mierzyć się z poważnymi zagrożeniami epizootycznymi, generującymi ogromne straty dla rolnictwa i przetwórstwa. Kolejna fala ptasiej grypy (HPAI) wymusiła prewencyjny ubój setek tysięcy sztuk drobiu w gospodarstwach komercyjnych. Wirus rozprzestrzeniał się również w populacji dzikich ptaków, a także przekroczył barierę gatunkową, zakażając koty przebywające na jednej z dotkniętych ferm.

Znacznie skuteczniej udało się opanować zagrożenie ze strony wirusa choroby niebieskiego języka. Szybkie wdrożenie obowiązku szczepień pozwoliło na uodpornienie niemal całej krajowej populacji bydła i owiec, co znacząco zredukowało liczbę chorych zwierząt pod koniec roku.

Źródło: https://favv-afsca.be/fr/bilan-2025-de-lafsca-500-controles-par-jour-en-belgique-pour-garantir-la-securite-alimentaire