Rejestracja - czytelnik

Przypomnij hasło

Menu

Menu

Facebook Twitter LinkedIn

Znakowanie żywności opakowanej w związku z brakiem surowców z Ukrainy

Kategoria: Bezpieczeństwo Żywności, Opakowania, Prawo Żywnościowe

Kryzys na Ukrainie wpływa na przemysł spożywczy w zakresie dostaw niektórych artykułów spożywczych, a w szczególności oleju słonecznikowego i innych olejów roślinnych oraz surowców i składników do produkcji niektórych artykułów spożywczych.

Konieczność szybkiego dostosowania i wprowadzenia zmian recepturowych środków spożywczych w celu zachowania ciągłości produkcji, przy jednoczesnym braku możliwości technicznych adekwatnej zmiany opakowań/etykiet może skutkować brakiem pełnej zgodności oznakowania niektórych środków spożywczych ze wszystkimi wymaganiami określonymi w przepisach z zakresu znakowania, w szczególności w przepisach rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1169/2011 w sprawie przekazywania konsumentom informacji na temat żywności.

Zgodnie z informacją uzyskaną z Komisji Europejskiej wszelkie decyzje dotyczące elastycznego podejścia w zaistniałej sytuacji powinny być podejmowane indywidualnie dla każdego przypadku z zapewnieniem, że jest to tymczasowe, uzasadnione i proporcjonalne oraz pod warunkiem, że bezpieczeństwo żywności nie zostanie naruszoneW szczególności informacje o alergenach muszą być zawsze dostępne dla konsumenta na etykiecie/opakowaniu żywności.

Biorąc pod uwagę wyjątkowość zaistniałej sytuacji oraz trudną do przewidzenia dostępność niektórych surowców, po konsultacjach z przedstawicielami branży spożywczej Inspekcja Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych we współpracy z Państwową Inspekcją Sanitarną ustaliły, że istnieje możliwość warunkowego stosowania przez przedsiębiorców branży spożywczej tymczasowych sposobów informowania konsumenta w zakresie zaistniałych zmian składu produktów. Dotyczy to wyłącznie sytuacji spowodowanych brakiem lub niedoborem surowców bezpośrednio związanych z obecną sytuacją w Ukrainie.

W tabeli podano przykłady możliwych rozwiązań. Dopuszczalne warunkowo sposoby informowania konsumenta uwzględniają indywidualne, czasowe podejście przy założeniu, że producent żywności będzie w stanie udowodnić przyczynę zmiany surowca spowodowaną ograniczoną dostępnością danego surowca oraz uzgodni z odbiorcami detalicznymi możliwą do zastosowania formę znakowania*.

Informacje o substancjach lub produktach powodujących alergie lub reakcje nietolerancji muszą być zawsze zamieszczone na opakowaniu lub na załączonej do niego etykiecie.

W każdym przypadku informacja na temat żywności musi być czytelna i zrozumiała dla konsumenta oraz zamieszczona w widocznym miejscu.

Mając na uwadze kwestie bezpieczeństwa i prawo konsumentów do otrzymania pełnej i rzetelnej informacji o produkcie rekomenduje się umieszczanie jej na produkcie w formie naklejki lub innej formie nadruku bezpośrednio na opakowaniu produktu (Sytuacja A, Sytuacja B opcja 1 z tabeli poniżej). Po uzyskaniu zgody wszystkich odbiorców, którym producent dostarcza dany produkt bezpośrednio lub pośrednio, dopuszcza się również: połączenie informacji nadrukowanej na opakowaniu w formie kodu z umieszczeniem w sklepach plakatu z tłumaczeniem znaczenia nadrukowanych kodów w zakresie konkretnych zmian w składzie produktu (Sytuacja B opcja 2 z tabeli poniżej) oraz stosowanie wywieszek w sklepach na półkach odnoszących się do konkretnych produktów, zamieszczonych w pobliżu tych produktów, zawierających wymagane przepisami informacje objęte zmianami (Sytuacja B opcja 3 z tabeli poniżej)*.

 

Sytuacja

Działanie

Sytuacja A

Gdy zmiany składników wpływają na bezpieczeństwo zdrowotne żywności określone
w obowiązujących przepisach,
w tym na deklarację alergenów. Dotyczy to m.in. stosowania dodatków do żywności (np. zastąpienia lecytyny słonecznikowej lecytyną sojową)

Naklejka (sticker) lub inna forma nadruku bezpośrednio na opakowaniu informująca o zamianie surowca,
a także o nowych alergenach (z wyjątkiem sytuacji, gdy dany alergen jest już wyszczególniony w wykazie składników przy innym surowcu)

 

Sytuacja B

  • Gdy zmiana surowca wpływa istotnie na deklarację QUID zmienianego surowca i/lub
  • gdy zmiana surowca wymaga zastosowania przeciwutleniacza (gdy jego deklarowanie jest wymagane wg przepisów) i/lub
  • gdy zmiana surowca skutkuje brakiem spełnienia warunków oświadczenia (np. jakościowego, żywieniowego) umieszczonego na opakowaniach i/lub
  • gdy zawartość oleju palmowego wzrasta wagowo o co najmniej 10% masy wyrobu końcowego (o 10g/100 g wyrobu końcowego).
  • Pozostałe zmiany

Poniżej podano opcje do wyboru zależnie od możliwości technicznych producenta żywności:

Opcja 1

Naklejka (sticker) bezpośrednio na opakowaniu informująca o zmianach

Opcja 2

Informacja podawana w sklepach łącznie z nadrukiem specjalnego kodu na opakowaniu wyrobu przy dacie trwałości wyrobu/partii produkcyjnej, tzn.:

 

Wywieszenie we wszystkich sklepach w Polsce baneru/plakatu informującego konsumentów, że
w niektórych produktach zostały dokonane zmiany, np. oleju słonecznikowego, wynikające z niedoboru tego surowca spowodowanego wojną w Ukrainie i w związku z tym na produktach przy oznaczeniach daty trwałości wyrobów/partii produkcyjnej znajdują się kody oznaczające następujące zmiany surowców, np.:

X1: olej słonecznikowy wymieniony na rzepakowy

X2: olej słonecznikowy wymieniony na sojowy

X3: olej słonecznikowy wymieniony na palmowy

X4: olej słonecznikowy wymieniony na oliwę z oliwek

X5: olej słonecznikowy wymieniony na kokosowy

X6: olej słonecznikowy wymieniony na rzepakowy + przeciwutleniacz (…)

Dodatkowo informacja dla konsumenta, że
w związku ze zmianami zamieszczone na opakowaniu/etykiecie oświadczenia nie są spełnione.

Opcja 3

Wywieszki w sklepach na półkach odnoszące się do konkretnych produktów, zamieszczone w pobliżu tych produktów, zawierające wymagane przepisami informacje objęte zmianami.

Dodatkowo: Wskazane jest aby pełna informacja o zmianie składu produktu i ewentualnie oświadczeniach, które w związku z tą zmianą nie są spełnione podawana była również na stronie internetowej producenta. Informację o dostępności na stronach internetowych producentów pełnych, właściwych składów produktów i oświadczeń, należy zamieścić 
w sklepie na banerze/plakacie.

 

Należy pamiętać, że aktualne informacje na temat żywności muszą towarzyszyć żywności, która jest oferowana konsumentom lub zakładom żywienia zbiorowego jako żywność nieopakowana.

Producenci powinni monitorować dostępność surowców i uwzględniać to przy tworzeniu nowych etykiet/opakowań, gdyż zaprezentowane powyżej podejście jest tymczasowe i ma zastosowanie do momentu pozyskania nowych etykiet/opakowań, dla partii produkowanych z wykorzystaniem nowych surowców*

Każdy przypadek oznakowania będzie analizowany indywidualnie, zgodnie z zakresem kompetencji inspekcji realizującej kontrole.  

*dodana treść

Żródło: IJHARS

Wybierz obszar: Inspekcje Państwowe

Autor: IJHARS

Przeczytaj także

  • 11.04.2022

    FAO o wpływie wojny na bezpieczeństwo żywnościowe w Ukrainie

    Wstępne szacunki FAO na temat wpływu konfliktu na światowe rynki rolne i ryzyka związanego z konfliktem, sugeruje, że między 20-30% powierzchni upraw zbóż ozimych, kukurydzy i słonecznika w Ukrainie pozostanie niezebrane lub nie zostaną obsadzone tej wiosny. Na plony tych upraw prawdopodobnie negatywnie wpłynie również brak nawozów i pestycydów.

    Czytaj więcej
  • 11.04.2022

    Znakowanie żywności a sytuacja w Ukrainie

    Państwa członkowskie UE, w tym Polska, poinformowały KE o zgłaszanych przez producentów trudnościach wynikających z sytuacji w Ukrainie, w tym z braku dostępności oleju słonecznikowego. Trudności te mają przełożenie na informacje podawane w oznakowaniu środków spożywczych.

    Czytaj więcej
  • 09.03.2022

    Jak konflikt Rosja-Ukraina wpłynie na sytuację branży rolno-spożywczej?

    24 lutego 2022 roku zbrojna agresja Federacji Rosyjskiej na Ukrainę diametralnie zmieniła sytuację polityczno-społeczno-gospodarczą w Ukrainie. Wybuch wojny, a następnie nałożenie przez Unię Europejską oraz inne kraje zachodnie, takie jak USA, Izrael, Japonia i wiele innych, rozległych sankcji gospodarczych na Rosję, już ma i będzie miało dalsze znaczące skutki międzynarodowe dla wielu gałęzi gospodarki światowej, w tym branży rolno-spożywczej.

    Czytaj więcej

Zapisz się do newslettera

Najważniejsze informacje dla branży spożywczej!

Zapisz się na newsletter FoodFakty i bądź na bieżąco:

Zapisz się
Facebook Twitter LinkedIn